Destinacije ::

Posetioci hrvatskog primorja, i oni koji to planiraju da postanu, zaslužuju da im se oda jedno posebno priznanje. Naime, kulturno istorijske i prirodne lepote čitavog ovog razuđenog primorja su toliko raznovrsne i zadivljujuće, sadržaja ima mnogo, ponuda je prebogata, tako da pred onima koji treba da izaberu samo jedno mesto gde će letovati i samo nekoliko njih koje usput mogu da obiđu, ne stoji ni malo lak zadatak. Tako i bogatstvo sadržaja, očaravajuća priroda i nenadmašno morsko plavetnilo koje okružuje ostrvo Cres, ovaj zadatak ne čine ni malo lakšim.

Gde se nalazi ostrvo Cres

Ovo drugo po veličini ostrvo u Hrvatskoj, posle Krka, sa kojim ga odlično povezuju česti trajekti, deo je Primorsko-goranske županije. Na severu zatvara Kvarnerski zaliv, dok se na jugu, u mestu Osor nalazi pokretni most koji ga povezuje sa ostrvom Lošinj. Obala Cresa je vrlo razuđena i dugačka oko 250 km. Najznačajnija mesta na ostrvu, pored glavnog grada Cresa su Valun, Beli, Martinšići, Lubenice.

Kratka istorija ostva Cres

Na osnovu arheoloških istraživanja utvrđeno je da je ostrvo Cres, zajedno sa susednim Lošinjem bilo naseljeno u praistoriji, još u neolitu, pa i krajem paleolita. U prilog tome govore mnogi arheološki ostaci iz kamenog doba, kao što su oruđe napravljeno od kostiju i ostaci keramike.

Najvažnija nalazišta su Vela jama, na zapadnoj strani ostrva i Jama na sredi, na njegovom jugu. Najstariji narodi za koje je poznato da su nastanjivali ostrvo su Iliri, odnosno pleme Liburna koje inače nastanjuje dobar deo hrvatskog primorja. Oni su prvi počeli da grade kuće od kamena i poznato je da su, kao vešti pomorci osnovali prva naselja, Osor i glavni grad Cres.

Kao što je to slučaj i u mnogo širem regionu ovim prostorima zatim ovladavaju Rimljani, da bi ih nasledili predstavnici Vizantijskog carstva. Sloveni tokom VII veka uspostavljaju vlast nad ostrvom, ali ne zadugo, budući da njime počinju da gospodare Venecijanci. Smenjuju ih Napoleon i Francuzi, zatim Austrija, da bi se, od 1947. godine Cres došao u sastav SFRJ.

O burnoj istoriji ovog ostrva, kao i bogatstvu koje je ostalo za brojnim narodima koji su ga naseljavali i njime gospodarili govore brojni arheološki ostaci, kao što su ostaci liburnijskih naselja, zanimljiva i slikovita arhitektura iz doba vladavine Venecijanaca, pa i spomenici današnjice. Ipak, meštani ovog ostrva, uprkos svim uticajima uspeli su da sačuvaju svoj autentični ostrvski način života.

Prelepa priroda ostrva Cres

Priroda na ostrvu je još jedan od razloga zašto veliki broj posetilaca upravo Cres bira za svoje letnje odredište. Najviši vrhovi ostrva su Gorice na 648m nadmorske visine i Sis, na 638m. Sa oba ova vrha pruža se spektakularan pogled na Kvarnerski zaliv.

Nekada su veći deo ostrva ispunjavale hrastove šume i šume crnike i hrasta medunca, kojih i danas ima, kao i zimzelenog čempresa i kestena, međutim velike površine su postale kamenjari bogati drugačijim, ali isto tako bogatim biljnim vrstama, kao što su žalfija, lovor, ruzmarin i lavanda, druge lekovite biljke, zatim masline i smokve. Na ovim kako se možda čini oskudnim pašnjacima redovno se goste stada ovaca. Među životinjskim vrstama, svakako je najpoznatija, zaštićena, beloglavi sup, kome je ostrvo Cres jedno od retkih preostalih staništa.

Šuma Tramuntana

Šuma Tramuntana na severnom delu ostrva je posebno značajna i lepa. Ovde je, najstarije stablo hrasta medunca, 1997. godine proglašeno zaštićenim spomenikom prirode.

Jama Čampari ili Banićeva pečina

Pored bogatog šumskog bogatstva, deo Tramuntane su i brojne jame i pećine. Neke od njih su posebno značajne sa stanovišta arheologije, dok su u jami Čampari, poznatoj i pod imenom Banićeva pečina, pronađena četiri kostura smeđeg pećinskog medveda, stara 12.000 godina. Ovi kosturi su jedini celioviti ostaci u ovom delu Evrope. Ovim nenarušenim ambijentom prolazi više interesantnih staza, u kojima će posetioci uživati i to u fantastičnoj kombinaciji umetničkog čovečijeg doprinosa, tradicionalnih vrednosti i prastare arhitekture.

Vransko jezero

Ovo slaktovodno jezero, smešteno u unutrašnjosti ostrva, suprotno ranijim mišljenjima napaja se isključivo zahvaljujući podzemnim vodama. Sa svojom dubinom od 74.5 metara spada u jedno od najdubljih evropskih jezera, a karakteriše ga i to što se nalazi na 13 m iznad nivoa mora. Ovo jezero već dugi niz godina snabdeva stanovnike kako Cresa, tako i susednog Lošinja pitkom vodom.

Da je ovo jezero bilo od izuzetne važnosti i tokom praistorije svedoče upravo brojni ostaci ilirskih kamenih naselja u okolini. Budući da se jezerska voda koristi isključivo za piće, u blizini nema većeg izvora zagađenja, pa je voda izuzetnog kvaliteta i ubraja se među najčistije u Evropi. Zbog ovoga je pristup jezeru najstrože zabranjen, što podrazumeva i zabranu napajanja stoke, upotrebu veštačkih đubriva u poljoprivredi, seču šuma, kampovanje i ribolov.

Cres je idealno mesto za zaljubljenike u prirodu

Ljubitelji boravka u prirodi, šetnje i planinarenja, na raspolaganju imaju čak 100 km obeleženih staza, kojima mogu šetati do odredišta koja sami izaberu, istražujući i upoznajući bogatu kulturno istorijsku baštinu Cresa. Još jedan raspoloživ način, kako za upoznavanje i uživanje u predivnoj prirodi ostrva, tako i za obilazak njegovih gradova i mesta je biciklizam.

Ostrvo Cres - Raj za nautičare

Morska voda i bogati podvoni svet pored ljubitelja prirode na kopnu privlače i one koji uzbuđenje i uživanje pronalaze roneći u potrazi za podvodnim avanturama prelepog Jadranskog okruženja ostrva Cres. Ono je istovremeno i raj za nautičare. Svake godine se na ostrvu održavaju brojne regate – svetska, evropska i mediteranska prvenstva, kao i prvenstva Hrvatske i Jadrana.

Manifestacije koje se održavaju na ostrvu Cres

Lepeza manifestacija i kulturno zabavnih i sportskih sadržaja koja se na Cresu održavaju svake godine, a naročito tokom leta je veoma raznovrsna. Obuhvata ekološke manifestacije, filmske i muzičke festivale, narodne fešte, gastronomska dešavanja, izložbe, pozorišne predstave i koncerte, književne večeri, likovne izložbe i kolonije, sajmove, verske manifestacije i brojne sportske.

Plaže na ostrvu Cres

Prelepe plaže, kristalno čista voda i pažljivo staranje prema prirodi karakterišu razuđenu obalu čitavog ostrva. Na Cresu ljubitelji kupanja, sunčanja, ronjenja i jedrenja, kao i brojnih drugih aktivnosti vezanih za more, mogu uživati u uređenim, prirodnim, velikim, malim, šljunkovitim, peščanim, skrovitim i osamljenim plažama. Neke od njih su:

Plaža Valun

Pored malog primorskog naselja, Valuna, nalaze se dve božanstvene šljunkovite plaže, okružene gustom borovom šumom, pogodnom za ugodan popodnevni hlad. U okolini se njeni posetioci mogu osvežiti ili okrepiti u brojnim restoranima i kafićima, a tu su i prehrambene prodavnice. Ukoliko požele da se osame, gosti mogu otići i na neku od brojnih malih skrivenih uvala u okolini.

Plaža Sv. Ivan

Ovo je bela šljunkovita plaža pod mestom Lubenice, koje je smešteno na strmoj litici. Spada u jednu od najlepših plaža na čitavom ostrvu. Skrovita je i krasi je netaknuta priroda, te je idealna za miran i spokojan odmor. Do nje je pristup malo teži. Ovu plažu, nemački je časopis Bild svrstao na 15. mesto u konkurenciji od 40 najlepših plaža na svetu.

Plaža Slatina

Plaža Slatina nalazi se u blizini istoimenog kampa i dugačka je skoro 500 metara i ponosni je nosilac prestižne Plave zastavice.

Plaža Tiha

Ova dugačka šljunkovita plaža omiljena je za porodice sa decom zbog kristalne vode i raskošnog hlada okolnih šuma.

Druge prelepe plaže na ostrvu Cres

Pored ovih, poznatije plaže na ostrvu su još i Plaža Meli, kod Ustrina, plaža Beli Beli, Mali bok, plaža Koromačna, do koje se može samo brodićem i druge.

Kako doći na ostrvo Cres

Posetioci koji na Cres dolaze automobilom mogu preći trajektom i to iz pravca Istre, iz luke Brestovo do pristaništa Porozina i iz pravca Krka, Valbiska do pristaništa Merag, na Cresu. Tokom leta ponekad ovde znaju da budu gužve.

Ostrvo Cres je nema svoj aerodrom, ali je jako dobro povezano sa Krkom na kome je smešten aerordrom Rijeka, i koji ima dobru avionsku povezanost sa pojedinim evropskim gradovima.

Postoji nekoliko autobuskih linija koje povezuju Zagreb i Rijeku sa ostrvom Cres, a tokom sezone broj autobuskih linija se povećava. Putovanje do Cresa je moguće i iz drugih polazišta uz presedanje u Rijeci.

Lokacija na mapi

Smeštaji - Ostrvo Cres
Rent-A-Car - Ostrvo CresIzleti/Ekskurzije - Ostrvo Cres

Gradovi